Müxalifətyönümlü “Novaya qazeta” yayımladığı son müsahibədə Ermənistan hakimiyyətinin Moskva ilə münasibətləri və Robert Köçəryanın təqibi ilə bağlı sərt ittihamlar səsləndirilib. “Novaya qazeta” xəbər verir ki, Qərbyönümlü siyasətçi Andreas Qukasyan müsahibəsində Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın siyasəti ilə bağlı diqqətçəkən ittihamlar səsləndirilib.
Müsahibədə irəli sürülən əsas tezis budur ki, Paşinyanın Rusiyadan uzaqlaşdığı və Avropaya inteqrasiyaya yönəldiyi barədə bəyanatlarına baxmayaraq, onun real siyasəti çox zaman Moskvanın maraqları ilə üst-üstə düşür. Hətta bu siyasətin arxasında Kremlin maraqlarının dayandığı və Paşinyanın müəyyən mənada Vladimir Putinin “sifarişlərini yerinə yetirdiyi” iddia olunur.
Nəşrə danışam siyasio ekspert Robert Köçəryanın və digər keçmiş hakimiyyət nümayəndələrinin cinayət təqibinə də bu prizmadan yanaşılır. Səsləndirilən fikirlərə görə, Köçəryanın həbsi və ona qarşı irəli sürülən ittihamlar Ermənistanın siyasi sistemində real korrupsiya ilə mübarizədən daha çox siyasi məqsədlərə xidmət edə bilər. Qukasyana görə, Köçəryana 20 il əvvəlki ittihamın seçkidən əvvəl “unudulması”, sabiq prezidentin rəhbərlik etdiyi partiyanın seçkilərə buraxılması və mandat alması Rusiyanın istəyi ilə baş tutub.
Sitata diqqət edək: "Hazırda ortaya çıxan materiallar seçkilərdən əvvəl ittiham irəli sürmək üçün kifayət edirdisə, o zaman sual yaranır: niyə həmin materiallardan əvvəl istifadə edilmədi? Niyə bu “kart” məhz indi ortaya çıxarılır? Mümkündürmü ki, seçkilərin nəticəsində formalaşan parlament tərkibi Paşinyanı qane edir? Bu halda indiki cinayət təqibi Qərbdəki tərəfdaşlara göstərmək cəhdi kimi qiymətləndirilə bilər ki, guya Paşinyan seçki prosesində prorusiya qüvvələrinə kömək etməyib və onların parlamentə düşməsinə şərait yaratmayıb. Halbuki hazırda həmin qüvvələr parlamentdə səslərin təxminən 40 faizinə nəzarət edir və bu, konstitusion çoxluq tələb edən məsələlər üzrə qərarların qəbulunu mümkünsüzləşdirir. Məsələn, müəyyən məsələlərin referendum üçün parlamentə çıxarılması üçün konstitusion çoxluq tələb olunur. Hesab edirəm ki, bu, Rusiya Federasiyasından bir sifariş idi və yerinə yetirildi”.
Müsahibədə Paşinyanın KTMT ilə bağlı mövqeyindəki ziddiyyətlər də xüsusi vurğulanır. Paşinyan Ermənistanın KTMT-dən çıxarılmasının onu məyus etməyəcəyini bildirsə də, Ermənistan 2024-cü ildə təşkilatda iştirakını daha beş il müddətinə uzadıb. Eyni zamanda İrəvan üzvlük haqlarını ödəməməklə təşkilatdan uzaqlaşdığını nümayiş etdirir. Bu isə müsahibəyə görə, açıq və ardıcıl xarici siyasətdən daha çox, həm Moskva, həm də Qərblə münasibətlərdə ikili oyun təsiri yaradır.
Müsahibədə Ermənistanın Avropaya inteqrasiya prosesinin də bilərəkdən ləngidildiyi iddia olunur. Paşinyanın hakimiyyəti Rusiyadan siyasi məsafə saxladığını nümayiş etdirsə də, Moskva ilə iqtisadi və digər əlaqələri tam şəkildə kəsmir. Bu vəziyyət isə Ermənistanın Qərbə real inteqrasiyasından çox, Rusiya ilə münasibətləri qoruyaraq yeni geosiyasi şərtlərə uyğunlaşması kimi qiymətləndirilir.
Bu yanaşmanın ən diqqətçəkən tərəfi isə Paşinyanın “Rusiya ilə münasibətlərdən uzaqlaşan lider” obrazının şübhə altına alınmasıdır. Müsahibədə bildirilir ki, Ermənistan uzun müddət Rusiyanın sanksiyalardan yayınmasına imkan verən mühüm logistika və ticarət kanallarından biri olub. Buna görə də Paşinyanın Moskva siyasətinin həqiqi məqsədləri ilə bağlı ciddi suallar yaranır.
Robert Köçəryanın təqibi məsələsində də oxşar suallar meydana çıxır. Müsahibədə qeyd olunur ki, Köçəryanın hakimiyyəti dövründə korrupsiya ilə bağlı daha böyük iddialar mövcud olsa da, hazırda ona və digər keçmiş məmurlara qarşı irəli sürülən ittihamların miqyası bu sistemin ümumi miqyası ilə müqayisədə məhdud görünür.
Bu isə əsas sualı ortaya çıxarır: məqsəd həqiqətən dövlətə dəymiş zərəri geri qaytarmaq və korrupsiya ilə mübarizə aparmaqdır, yoxsa siyasi gündəmi dəyişmək?
Müsahibədə Paşinyanın özü Ermənistanın son 20 ildə dövlət vəsaitlərindən təxminən 2 milyard dolların oğurlandığını bildirib.
Qukasyanın müsahibəsindən çıxan əsas nəticə olduqca sərtdir: Paşinyanın Moskva ilə qarşıdurma görüntüsü yaratmasına baxmayaraq, onun siyasəti Kremlin maraqlarına xidmət edə bilər. Bu baxımdan Köçəryanın həbsi də sadəcə korrupsiya ilə mübarizə deyil, Ermənistanın daxili siyasi səhnəsində daha böyük geosiyasi oyunun bir hissəsi kimi təqdim olunur. Yəni İrəvan Moskvadan uzaqlaşmır, Paşinyan Putinlə razılaşdırılmış daha mürəkkəb siyasi oyun oynayır...musavat.com
