Rusiyalı alimlər xərçəng xəstəliyinin müalicəsi ilə ilə bağlı hazırladıqları fərdiləşdirilmiş melanoma peyvəndinin ilk klinik sınaqlarında ümidverici nəticələr əldə etdiklərini açıqlayıblar. İlk xəstədə şişlə mübarizə müsbət nəticələr verib.
Bu barədə açıqlama verən Qamaleya adına Milli Epidemiologiya və Mikrobiologiya Tədqiqat Mərkəzinin elmi direktoru Aleksandr Qinzburqun sözlərinə görə, təxminən 20 melanoma xəstəsi üçün fərdiləşdirilmiş xərçəng peyvəndləri bir ay yarımdan üç aya qədər hazır olacaq. "Ümid edirəm ki, bir ay yarımdan iki aya qədər, maksimum üç ay ərzində onlar bu dərmanı almalıdırlar", - deyə o bildirib.
O bildirib ki, aprel ayında ilk dozanı alan 60 yaşlı üçüncü mərhələ melanoma xəstəsinin müalicəsi davam edir.
Qinzburq qeyd edib ki, testlər bədənin şişlər və metastazlarla mübarizə aparmaq üçün lazım olan aktiv birləşmələri istehsal etdiyini və immunoloji reaksiyanın son dərəcə müsbət olduğunu göstərib.
Onun sözlərinə görə, mərkəzdə artıq ilk on xəstənin genetik məlumatları var.
Melanoma, tez-tez melanin piqmenti istehsal edən dəri hüceyrələrindən (melanositlərdən) inkişaf edən bədxassəli bir şişdir. Sürətli böyüməsi və erkən metastaz verməsi səbəbindən təhlükəlidir. Hər il dünyada təxminən 320.000 melanoma diaqnozu qoyulur.
Ötən il Rusiya Səhiyyə Nazirliyi inkişaf etmiş melanoma üçün hazırlanmış mRNA əsaslı peyvənd olan "Neooncovac" və kolorektal xərçəngi hədəf alan peptid dərmanı olan "Oncopept"in istifadəsini təsdiqləyib.
Bu üsul xəstəliyi birbaşa müalicə etmək əvəzinə, immun sisteminə xərçəng hüceyrələrini tanımağı və məhv etməyi öyrətməyi hədəfləyir. Bu üsul xəstənin şişindən və sağlam toxumasından götürülmüş nümunələrin genetik quruluşunun təhlilini əhatə edir. Bu məlumatlara əsasən, xüsusi olaraq fərdi olaraq hazırlanmış bir peyvənd istehsal olunur.
Qamaleya İnstitutu hazırda mədəaltı vəzi, böyrək və kiçik hüceyrəli olmayan ağciyər xərçənglərinin müalicəsi ilə bağlı tədqiqatlarını davam etdirir.
Xərçəng əleyhinə dərmanların birbaşa xəstəliyin ocağına çatdırılması üçün prinsipial olaraq yeni bir üsul Rusiya Elmlər Akademiyasının akademiki Sergey Deev tərəfindən təqdim edilib. Deevin rəhbərlik etdiyi Bioüzvi Kimya İnstitutunun alimləri yeni metodu hazırladılar.
Metod, xərçəng əleyhinə doksorubisin dərmanı ilə doldurulmuş metal-üzvi çərçivələrdən hazırlanmış nanokonteynerlərdən istifadə edir. Bu strukturlar qan dövranında yarım saatdan bir saata qədər parçalanır, dərmanı birbaşa şişlərə buraxır və sağlam toxumanı qoruyur.
Onkoloqlar bunu kimyaterapiyanın "qızıl standartı" adlandırırlar: hematoloji bədxassəli şişlərdən (leykemiya, limfoma, çoxsaylı mieloma) tutmuş bərk şişlərə (döş, yumurtalıq, mədə, sidik kisəsi, kiçik hüceyrəli ağciyər xərçəngi və sarkoma) qədər bir çox xərçəng növünə qarşı təsirlidir. Lakin bu güclü agentin ciddi bir çatışmazlığı var: doksorubisin, xüsusən də ürək əzələsi üçün çox zəhərlidir. Onun kardiotoksikliyi kümülatifdir - hər doza ilə zərər toplanır və dönməz ürək çatışmazlığına səbəb ola bilər. Buna görə də, müalicə kursu zamanı dərmanın ümumi dozası ciddi şəkildə məhdudlaşdırılır və dünya miqyasında elm adamları yan təsirləri və uzunmüddətli ağırlaşmaları azaldacaq çatdırılma üsullarını axtarmağa davam edirlər.
